Realizacja zadań związanych z sprawami społecznymi, rodziną oraz zdrowiem stanowi odzwierciedlenie działań podejmowanych na podstawie polityk programów i strategii przyjętych przez władze Gminy Lubin. Do najważniejszych z nich należą:
Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych Gminy Lubin na lata 2024-2030,
Gminny Program Przeciwdziałania Przemocy Domowej oraz Ochrony Osób Doznających Przemocy Domowej na lata 2024-2030,
Program Wspierania Rodziny na lata 2025–2027.
Program Działań na rzecz Osób Starszych w Gminie Lubin na lata 2019-2025,
Gminny Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych i Przeciwdziałania Narkomanii na lata 2022-2025,
Program Profilaktyki i Wczesnego Wykrywania Nadwagi i Otyłości wśród Dzieci w Gminie Lubin na lata 2024-2027.
Dokładniejszy opis wskazanych powyżej programów znajduje się w części raportu poświęconej Realizowanym Politykom, Programom i Strategiom.
Aktualny poziom wydatków na pomoc społeczną i wsparcie dla rodziny w 2025 r. wiąże się z kontynuowaniem działań Gminy Lubin związanych ze wsparciem materialnym dla mieszkańców. Wynika to z utrzymującej się dominacji problemów związanych z ubóstwem oraz trudną sytuacją zdrowotną mieszkańców, które pozostają głównymi przyczynami korzystania z pomocy społecznej. Jednocześnie obserwowana struktura powodów udzielania wsparcia wskazuje na potrzebę dalszego rozwijania kompleksowych działań obejmujących zarówno pomoc finansową, jak i wsparcie w obszarze zdrowia oraz funkcjonowania rodzin.
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.
Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie tym sytuacjom przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienia im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka.
Zakres pomocy społecznej obejmował zadania określone w ustawie o pomocy społecznej. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej wykonywał także zadania wynikające z innych aktów prawnych m.in. z ustawy o świadczeniach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych czy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy.
Obecna struktura organizacyjna Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej jest odpowiedzią na diagnozowane na przestrzeni wielu lat potrzeby środowiska lokalnego, określone w oparciu o analizę i ocenę występujących zjawisk, powodujących zapotrzebowanie na różne formy wsparcia.
W 2025 r. w związku z realizacją wielu zadań na pomoc społeczną ogółem przeznaczono 15.874.503 zł.”
Źródłem finansowania zadań realizowanych przez GOPS są:
środki własne gminy,
dotacje do zadań własnych,
oraz dotacje do zadań zleconych.
W trakcie 2025 r. GOPS poza kompleksową realizacją zadań własnych i zleconych z zakresu pomocy społecznej ściśle współpracował z Gminną Komisją do spraw Rozwiązywania Problemów Alkoholowych.
Bardzo ważną część działalności GOPS stanowi przeciwdziałanie przemocy domowej. Zarządzeniem Wójta powołany został Zespół Interdyscyplinarny Gminy Lubin, będący realizatorem zadań wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej.
Struktura wydatków w 2025 r.
Wartość wypłaconych świadczeń społecznych
Wydatki na bieżące utrzymanie GOPS
Wartość zadań związanych z usługami opiekuńczymi
Najczęściej występującymi powodami korzystania z pomocy społecznej w Gminie Lubin w 2025 r. były ubóstwo, długotrwała lub ciężka choroba oraz niepełnosprawność. Z pomocy z powodu ubóstwa korzystało 87 rodzin, z powodu długotrwałej lub ciężkiej choroby 78 rodzin, natomiast z powodu niepełnosprawności 64 rodziny. Do innych, rzadziej wskazywanych przyczyn należały m.in. bezrobocie (27 rodzin), alkoholizm (19 rodzin) oraz bezradność w sprawach opiekuńczo-wychowawczych (14 rodzin). Sporadycznie występowały również takie powody jak bezdomność, narkomania, zdarzenia losowe, przemoc domowa, sytuacje kryzysowe czy potrzeba ochrony macierzyństwa.
Należy przy tym zaznaczyć, że rodzina mogła korzystać z pomocy z kilku powodów jednocześnie (ta sama rodzina mogła być wykazana w zestawieniu przy kilku przesłankach). Aby uzyskać pomoc ze strony GOPS, osoba lub rodzina ubiegająca się o wsparcie musi spełnić co najmniej dwie przesłanki, tj. kryterium ubóstwa (dochód osoby lub rodziny nie może przekroczyć kryterium ustawowego) oraz co najmniej jedną z pozostałych przesłanek określonych w ustawie o pomocy społecznej.
Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej udziela wsparcia osobom i rodzinom, które znalazły się w trudnej sytuacji życiowej. Analiza danych wskazuje, że w 2025 r. struktura powodów korzystania z pomocy społecznej była zbliżona do obserwowanej w latach poprzednich, a dominującymi problemami pozostawały kwestie materialne oraz problemy zdrowotne mieszkańców.
W 2025 r. świadczeniami pieniężnymi objęto 107 rodzin, a świadczeniami niepieniężnymi 66 rodzin.
Pracę socjalną świadczono wobec 391 rodzin.
Usługi opiekuńcze
Z pomocy w formie usług opiekuńczych w 2025 r. skorzystało ogółem 33 klientów. Na rzecz podopiecznych zrealizowano łącznie 14.609 godzin pomocy.
W celu zwiększenia dostępności do usług opiekuńczych, w tym specjalistycznych usług opiekuńczych Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej opracowało program „Opieka 75+”, który jest realizowany od dnia 1 stycznia 2018 r.
Strategicznym celem programu jest zwiększenie godzin usług opiekuńczych oraz specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób samotnych w wieku 75 lat i więcej.
W 2025 r. na usługi opiekuńcze ogółem wydano kwotę 846.235,78 zł. Dotacja do zadania „Opieka 75+” wyniosła 125.086,00 zł.
Opieka wytchnieniowa
W 2025 r. Gmina Lubin przystąpiła do realizacji Programu „Opieka wytchnieniowa” dla Jednostek Samorządu Terytorialnego – edycja 2025, który był realizowany przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej.
Program był w całości finansowany przez Fundusz Solidarnościowy Wsparcia Osób Niepełnosprawnych w łącznej kwocie 26.897,40 zł. Program adresowany był do członków rodzin lub opiekunów sprawujących bezpośrednią opiekę nad osobami posiadającymi orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności lub równoważne, którzy wymagali usług opieki wytchnieniowej.
Z Programu skorzystało łącznie 6 osób.
Od 1 grudnia 2024 r. kontynuowana była realizacja Programu „Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021-2027” współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus.
Pomoc udzielana jest w postaci artykułów spożywczych o przedłużonej trwałości, które są przekazywane bezpłatnie osobom najbardziej potrzebującym.
W 2025 r. z tej formy wsparcia skorzystało 180 mieszkańców Gminy Lubin.
Na dożywianie uczniów w szkołach wydano ogółem w 2025 r. 20.603,00 zł, w tym:
zadania własne 2.732,00 zł,
dotacja 17.871,00 zł
Dodatki mieszkaniowe są świadczeniem pieniężnym, którego celem jest pokrycie z funduszy publicznych części kosztów utrzymania lokalu i stanowią wsparcie dla mieszkańców gminy w ponoszonych wydatkach związanych z opłatami.
W 2025 r. wypłacono 67 świadczeń na łączną kwotę 17.567,81 zł
Realizacja zadań wynikających z ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej:
wspieranie rodziny:
obowiązki wykonywało 2 asystentów rodziny, zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w systemie zadaniowego czasu pracy,
wsparciem objętych było 19 rodzin, w których pomoc otrzymało 35 dzieci.
koszty związane z realizacją zadania wyniosły 355.182,29 zł (z tego kwota 58.949,61 zł wydatkowana była w ramach programu „Asystent rodziny w 2025 r.” – środki pochodzące z Funduszu Pracy)
Piecza zastępcza:
26 dzieci przebywających w placówkach i rodzinach zastępczych,
ogólny koszt to kwota 270.040,77 zł.
Łączne wydatki poniesione na realizację ustawowych obowiązków 625.223,06 zł.
KORPUS WSPARCIA SENIORÓW
W 2025 r. Gmina przystąpiła do realizacji Modułu II programu „Korpus wsparcia seniorów”, którego celem jest wsparcie seniorów w wieku 60 lat i więcej, którzy mają problemy związane z samodzielnym funkcjonowaniem ze względu na stan zdrowia. Moduł II to poprawa bezpieczeństwa oraz możliwość samodzielnego funkcjonowania w miejscu zamieszkania osób starszych poprzez dostęp do tzw. „Opieki na odległość” – opaski bezpieczeństwa. Łącznie na program „Korpus Wsparcia Seniorów” w 2025 r. wydatkowano 32.352,21 zł, z czego kwota 25.878,00 zł pochodziła z dotacji celowej. Z usług „teleopieki” w 2025 r. skorzystało 32 seniorów.
Wolontariusz Roku Gminy Lubin
W 2025 r., jak co roku w okolicach Międzynarodowego Dnia Wolontariusza przypadającego 5 grudnia, wyróżniono osoby niosące pomoc innym. To wyróżnienie przyznawane w gminie od 2012 r. dla osób, które swoją aktywnością wolontarystyczną podejmują działania w różnych obszarach życia społecznego, w szczególności w dziedzinie oświaty, kultury, sportu, zdrowia, ekologii, bezpieczeństwa oraz pomocy społecznej, działając na terenie Gminy Lubin i na rzecz jej mieszkańców.
Działania GOPS z zakresu wspierania rodziny dotyczyły również kontynuacji pomocy obywatelom Ukrainy. Wsparcie realizowane w ramach ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, realizowano z Funduszu Pomocy.
POMOC OBYWATELOM UKRAINY
W 2025 r. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej kontynuował działania polegające na udzielaniu wsparcia finansowego i rzeczowego obywatelom Ukrainy. Pomocą objęto 24 rodziny, tj. 54 osoby w rodzinach.
Zrealizowano następujące formy wsparcia:
przyznano zasiłek stały dla 1 osoby na kwotę 2.874,07 zł,
sfinansowano koszty posiłków dla 3 dzieci na łączną kwotę 1.860,00 zł,
pokryto koszty obiadów dla 6 dzieci uchodźców z Ukrainy (środki w wysokości 3.146,00 zł przekazane przez Gminną Komisję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych),
wypłacono jednorazowe świadczenie pieniężne w wysokości 300 zł dla 4 osób (łącznie 1.200,00 zł, koszty obsługi zadania 24,00 zł),
wypłacono zasiłki rodzinne, pielęgnacyjne oraz świadczenia opiekuńcze, a także opłacono składki społeczno-emerytalne i zdrowotne – łącznie 137 świadczeń dla 11 osób na kwotę 40.116,19 zł (koszty obsługi zadania wyniosły 1.057,24 zł),
w ramach art. 13 ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy wypłacono świadczenia dla osób zapewniających zakwaterowanie i wyżywienie – na realizację zadania wydatkowano 108.880,00 zł (koszty obsługi 1.664,00 zł).
Rodziny objęte wsparciem korzystały również z pracy socjalnej, obejmującej w szczególności pomoc w wypełnianiu wniosków o świadczenia, kierowanie do właściwych instytucji (m.in. ZUS, PCPR, sąd), przekazywanie odzieży, żywności, środków higienicznych i artykułów pierwszej potrzeby, a także wizyty w miejscu pobytu.
Wsparcie dla uczniów z Ukrainy
W 2025 r. Gmina Lubin kontynuowała realizację dodatkowych zadań oświatowych związanych z kształceniem, wychowaniem i opieką nad dziećmi i uczniami będącymi obywatelami Ukrainy, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uznawany jest za legalny na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym, poprzez:
zapewnienie nauki w szkołach podstawowych oraz rocznego obowiązkowego wychowania przedszkolnego i opieki przedszkolnej w jednostkach oświatowych prowadzonych przez gminę,
zorganizowanie dzieciom i uczniom bezpłatnego transportu wraz z opieką do szkół i przedszkoli,
organizację dodatkowej, bezpłatnej nauki języka polskiego dla uczniów z Ukrainy, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oświatowego.
Uczniowie z Ukrainy mieli możliwość korzystania z dodatkowej nauki języka polskiego przez okres nie dłuższy niż 36 miesięcy, zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy.
Zgodnie z art. 14 ust. 11 ww. ustawy, Gmina Lubin w 2025 r. otrzymała z Funduszu Pomocy środki na realizację dodatkowych zadań oświatowych na rzecz obywateli Ukrainy, które zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem.
W zakresie zapewnienia bezpłatnego transportu wraz z opieką do szkół i przedszkoli liczba dowożonych dzieci i uczniów kształtowała się na poziomie zbliżonym do roku poprzedniego.
Ochrona zdrowia to sektor, który często nie charakteryzuje się wysokimi wydatkami, ale pomimo tego, zakres realizowanych zadań pozostaje zróżnicowany. Podstawowe obowiązki gminy w tym zakresie zostały zawarte w ustawie o samorządzie gminnym, która wskazuje, iż zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy, wśród których uwzględnia się m.in. sprawy ochrony zdrowia. Jednakże szczegółowe kompetencje określają także inne akty prawne, zwłaszcza ustawy, które dotyczą przedsięwzięć związanych z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych oraz przeciwdziałaniem narkomanii.
Corocznymi przedsięwzięciami realizowanymi przez gminę były zadania określone w ramach programu rozwiązywania problemów alkoholowych oraz przeciwdziałania narkomanii. Celem głównym jest ograniczenie zdrowotnych i społecznych skutków wynikających z zażywania narkotyków, nadużywania napojów alkoholowych i używania innych środków psychoaktywnych poprzez podnoszenie poziomu wiedzy i świadomości mieszkańców Gminy Lubin oraz prowadzenie skoordynowanych działań profilaktycznych, terapeutycznych i rehabilitacyjnych.
Łączne wydatki w zakresie ochrony zdrowia w 2025 r. utrzymały się na poziomie zbliżonym do roku poprzedniego, przy czym największe środki przeznaczono na realizację działań związanych z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych.
Podejmowane działania koncentrowały się przede wszystkim na zwiększeniu dostępności do wsparcia dla osób zmagających się z uzależnieniami oraz ich rodzin, w tym do instytucji wspierających proces leczenia i rehabilitacji. Jednocześnie kontynuowano realizację skoordynowanych działań profilaktycznych, informacyjnych, edukacyjnych oraz szkoleniowych, ukierunkowanych na przeciwdziałanie uzależnieniom i promowanie zdrowego stylu życia.
Program profilaktyki i wczesnego wykrywania nadwagi i otyłości wśród dzieci w gminie Lubin
W 2025 r. kontynuowano realizację „Programu profilaktyki i wczesnego wykrywania nadwagi i otyłości wśród dzieci w gminie Lubin”, realizowanego w latach 2024–2027, w ramach którego rozpoczęto drugi etap działań.
Program miał na celu zwiększenie skuteczności zapobiegania nadwadze i otyłości oraz ich powikłaniom zdrowotnym wśród dzieci, poprzez kompleksowe działania obejmujące edukację żywieniową, promowanie aktywności fizycznej oraz kształtowanie prawidłowych nawyków zdrowotnych.
W ramach programu dzieci oraz ich rodzice objęci zostali wsparciem specjalistów, w tym dietetyka, psychologa i fizjoterapeuty. Uczestnicy otrzymywali indywidualne zalecenia żywieniowe, wskazówki dotyczące aktywności fizycznej oraz wsparcie w zakresie zmiany nawyków zdrowotnych.
Działania realizowane były również w formie warsztatów i zajęć edukacyjnych w szkołach, a także podczas wydarzeń prozdrowotnych, obejmujących m.in. gry i quizy edukacyjne, warsztaty kulinarne oraz aktywności ruchowe angażujące dzieci i ich rodziców.
Realizacja programu była odpowiedzią na zdiagnozowaną skalę problemu, gdyż nadwaga i otyłość dotyczyły około 36% uczniów klas III szkół podstawowych na terenie gminy.
Program skierowany był do dzieci zamieszkujących Gminę Lubin, uczęszczających do klas III szkół podstawowych, a także ich rodziców lub opiekunów prawnych, objętych działaniami informacyjno-edukacyjnymi.
Na rzecz ochrony zdrowia w 2024 r. podjęte zostały również inne działania obejmujące współpracę z organizacjami pozarządowymi. Dzięki temu kontynuowano realizację zadań z zakresu ochrony i promocji zdrowia, w tym działalności leczniczej w rozumieniu ustawy o działalności leczniczej.
Dokładniejszy opis zadań zrealizowanych w ramach pożytku publicznego znajduje się w części raportu dotyczącej Współpracy z NGO.